پرکاری تیروئید و دلایل بروز این عارضه

تیروئید چه زمان پر کار می شود؟

پرکاری تیروئید بیماری غدّه تیروئید است که در آن تیروئید بیش از مقدار طبیعی، هورمون ترشّح می‌کند. غده تیروئید به وسیله یک غده دیگر در مغز قرار دارد (به نام هیپوفیز) تنظیم می شود. گریوز یکی از شایع ترین علل پرکاری تیروئید می باشد که این بیماری ارثی است.

 

هورمون های تیروئید چه هستند؟

هورمون های تیروئید، باعث سوخت و ساز سلول ها می شوند. این هورمون ها توسط غده تیروئید به وجود می آیند. غده تیروئید در قسمت جلوی گردن (نای) واقع شده است. غده تیروئید از عنصر ید موجود در خون برای تولید هورمون های تیروئید استفاده می کند.


پرکاری تیروئید HYPERTHYROIDISM (علت، تشخیص، درمان)


پرکاری تیروئید و دلایل بروز این عارضه
پرکاری تیروئید و دلایل بروز این عارضه

تنظیم هورمون تیروئید

غده تیروئید توسط غده دیگری که در مغز قرار دارد، تنظیم می شود. نام این غده تنظیم کننده تیروئید، غده هیپوفیز می باشد. هیپوفیز تنظیم کننده قسمتی از هورمون های تیروئید است و تنظیم کننده دیگر این هورمون ها، غده هیپوتالاموس می باشد.

اگر هر کدام از این سه غده بیش از حد فعالیت داشته باشند، باعث افزایش تولید هورمون های تیروئید می شوند و در نتیجه پرکاری تیروئید عارض می شود.

میزان تولید هورمون های تیروئید توسط غده هیپوفیز کنترل می شود اگر مقدار هورمون تیروئید در خون کافی نباشد، بوسیله غده هیپوفیز هورمون TSH (هورمون تحریک کننده تیروئید) زیادی آزاد شده و غده تیروئید را برای ساخت بیشتر هورمون تحریک می کند.

برعکس، اگر مقدار هورن تیروئید در خون زیاد باشد، بوسیله غده هیپوفیز، TSH کمی آزاد می شود و باعث کاهش تولید هورمون تیروئید می گردد.

علل پرکاری تیروئید

  •  بیماری گریوز
  • عملکرد آدنوم (ندول گرم) و گواتر سمی
  • مصرف بیش از حد هورمون های تیروئید
  • ترشح غیرطبیعی هورمون TSH (هورمون تحریک کننده تیروئید)
  • تیروئیدیت (التهاب غده تیروئید)
  • مصرف بیش از اندازه ید

زمان چه اهمیتی در تست های آزمایشگاهی دارد؟

از نشانه های سرطان تیروئید چه می دانید ؟

سرطان تیروئید چه علائمی دارد؟

شما معمولا به طور منظم برای سرطان سینه ماموگرافی انجام می دهد اما اصلا توجهی به سرطان تیروئید نشان می دهید؟ شاید بهتر است حواستان باشد، به نظر می رسد نرخ ابتلا به این سرطان در حال افزایش است، تعداد افراد مبتلا به آن از سال ۱۹۷۰ دوبرابر شده است، به ویژه به نظر می رسد که زنان بیشتر در معرض خطر هستند.

به گفته دکتر الیا لیخترو (Ilya Likhterov) استادیار پزشک گوش و حلق و بینی در دانشکده پزشکی کوه سینای در نیویورک، در حالی که این مساله ترسناک به نظر می رسد، ولی دلیلی برای ترس وجود ندارد. درست است که تشخیص داده شده است که سرطان تیروئید در حال افزایش است، ولی صحبت ما در مورد سرطان تیروئید پاپیلاری (papillary thyroid cancer ) است که کمتر تهاجمی است.

او توضیح می دهد که افزایش در تشخیص لزوما به این معنی نیست که افراد بیشتری در حال ابتلا به این بیماری هستند، شاید فقط پزشکان برای تشخیص آن کارشان را بهتر انجام می دهند.

بسیاری از مردم امروزه اسکن اولتراسوند ( ultrasound به نام سونوگرافی تشخیصی و سونوگرافی شناخته می شود، دستگاهی است که از امواج صوتی با فرکانس بالا برای ایجاد تصاویر داخل بدن استفاده می کند) و سایر اسکن ها برای مسائل بهداشتی کاملا غیر مربوط انجام می دهند و این تست ها گاهی اوقات به برداشتن یک غده کوچک از تیروئید می انجامد.

حتی اگر مشخص شود که سرطانی هستند، بسیاری از آن ها به قدری کوچکند و رشدشان آهسته است که ممکن نیست در طول عمر مشکلی ایجاد کنند.

نشانه های بروز سرطان تیروئید

اما همه سرطان های تیروئید تا این حد بی ضرر نیستند، پس اگر علایم زیر را مشاهده نمودید هوشمندانه است که به پزشک مراجعه نمایید:

یک توده در گردنتان

غده تیروئید در جلوی گردنتان واقع شده، ولی هر توده ای روی گردن که در عرض چند هفته خود به خود ناپدید نشود را باید بررسی کنید.

اگر سرطان تیروئید به نزدیکی غدد لنفاوی گسترش پیدا کرده باشد، توده هایی ممکن است دراطراف گردن باشد جایی که غدد لنفاوی هستند، به جای غده تیروئید که در جلوی گردن است.

 

مشکل بلع

همان طور که یک توده رشد می کند، می تواند منجر به تداخل در توانایی بلع شما شود. اگر مشکلتان با این توده در عرض چند هفته حل نشد ( مانند سرماخوردگی یا دیگر ویروس ها که منجر به تورم گلو می شوند )، ارزش بررسی را دارد.

 

تغییر صدا

 

جعبه صدای شما درست در بالای تیروئید شما قرار گرفته است، بنابراین تغییرات این غده می تواند باعث خشن شدن مزمن صدایتان شود.

مشکل در صحبت کردن، غذا خوردن یا تنفس

 

این علایم معمولا رخ نمی دهد، مگر این که سرطان پیشرفته باشد، ولی همه آنها هشداری برای توجه فوری پزشک است.


انواع آزمایش های تیروئید

چه هورمون هایی از غده تیروئید ترشح می شوند ؟

آشنایی با غده تیروئید 

غده  تیروئید شما یک غده ی کوچک و پروانه ای شکل است که در انتهای ناحیه ی جلوی گردن شما(درست زیر بر آمدگی حنجره: Adam”s apple) واقع شده است.

هورمون های مترشحه از غده ی تیروئید تاثیر گسترده ای بر سلامت شما داشته و بر تمام جنبه های متابولیسم بدن تان تاثیر می گذارد.

به موازات این که غده تیروئید تان بتواند مقادیر متناسب از هورمون های تیروئیدی را آزاد کند عملکرد سیستم بدن تان روال طبیعی و مطلوب می یابد ولی برخی مواقع تیروئید، هورمون های کافی را تولید نمی کند که سبب اختلال در تعادل واکنش های شیمیایی بدن تان می گردد که این حالت تحت عنوان کم کاری تیروئید شناخته می شود.

هورمون های اصلی مترشحه از غده تیروئید

غده تیروئید شما دو نوع هورمون اصلی یعنی تیروکسین(T4)  و تری یدو تیرونین(T3 ) را تولید می نماید. این هورمون ها در تنظیم مصرف چربی و کربوهیدرات در بدن اثر دارند و به کنترل درجه حرارت بدن نیز کمک می نمایند.

علاوه بر این، همچنین این هورمون ها در کنترل میزان ضربان های قلب دخیل هستند و به تنظیم ساخت و ساز پروتئین در بدن نیز کمک می نمایند.

همچنین کلسی تونین را که در تنظیم کلسیم خون اثر دارد، ترشح می نماید. میزان آزادسازی تیروکسین و تری یدو تیرونین تحت کنترل غده هیپوفیز و هیپوتالاموس است (ناحیه ای در انتهای مغز که به مشابه یک ترموستات و تنظیم کننده برای کل سیستم بدن می باشد).

رسیدن سیگنال های هیپوتالاموس به غده هیپوفیز منجر به ترشح هورمونی تحت عنوان هورمون محرک تیروئید (TSH) می گردد و سپس TSH از غده هیپوفیز آزاد می شود و مقدار  TSHآزاد شده به میزان تیروکسین و تری یدو تیرونین موجود در خون شما بستگی دارد. در نهایت  بر اساس مقادیر TSH دریافتی، تولید هورمون هایش را تنظیم می نماید.

اگر چه پروسه مذکور اغلب به خوبی کار می کند ولی برخی اوقات تیروئید در تولید مقادیر کافی از هورمون ها ناتوان است.


آشنایی با تفسیر آزمایش تیروئید

چه مقادیری از هورمون TSH نرمال نیستند ؟

هورمون TSH

هورمون tsh هورمونی است که عملکرد تیروئید را کنترل می کند. این هورمون، هورمون تیروئید تحریک کننده است.
در واقع این هورمون توسط غده هیپوفیز در مغز تولید می شود اما تولید هورمون های تریودوتیرونین (T3) و تیروکسین (T4) را در غده تیروئید تحریک می کند.
مقدار و تعادل این هورمون ها بر فرایند فیزیولوژیکی بدن تاثیر می گذارد به خصوص بر سوخت و ساز بدن تاثیر می گذارد.

مقدار هورمون tsh در کم کاری تیروئید

از آن جایی که tsh با هورمون تیروئید همزیستی طبیعی دارد می توان از مقدار آن در خون مقدار تیروئید و سلامتی آن را تشخیص داد.
در این جدول مقادیر مختلف ذکر شده است.
مقدار tsh                           مقدار T3 و T4                                             بیماری
زیاد                                        زیاد                                                  تومور غده هیپوفیز
کم                                          کم                                                    کم کاری تیروئید ثانویه
کم                                          زیاد                                                   بیماری گریوز
زیاد                                        کم                                                      بیماری هاشیموتو
افرادی که بیماری گریوز دارند مقدار tsh پایین و هورمون تیروئید بالا دارند. افرادی که بیماری هاشیموتو دارند برعکس هستند.
خلاصه: مقدار کم tsh نشان دهنده هورمون تیروئید زیاد است در حالی که مقدار بالای tsh نشان دهنده کمبود هورمون تیروئید است.

مقدار زیاد هورمون tsh

اگر مقدار tsh بالای ۴٫۰ mIU/L باشد tsh بالا است.
مقدار tsh بالا نشان دهنده فعالیت کم غده تیروئید است که مقدار کمی هورمون تیروئید تولید می کند. به این حالت کم کاری تیروئید می گویند.
دلایل رایج کم کاری تیروئید شامل بیماری خود ایمنی، روش های درمانی پرتودرمانی یا برداشتن غده تیروئید در اثر عمل جراحی می باشد.
جایگزینی هورمون تیروئید و تغییر رژیم غذایی باعث درمان مناسب کم کاری تیروئید می شود.
خلاصه: مقدار بالای tsh برای بزرگسالان بالای ۴٫۰ mIU/L می باشد. این حالت نشان دهنده کم کاری تیروئید می باشد.

مقدار کم  tsh

مقدار کم tsh مقدار کمتر از ۴٫۰ mIU/L می باشد.
مقدار کم tsh نشان دهنده فعالیت زیاد غده تیروئید می باشد که مقدار زیادی هورمون تیروئید تولید می کند. به این حالت پرکاری تیروئید می گویند.
پرکاری تیروئید در اثر بیماری خود ایمنی، مقدار زیاد ید در بدن و مصرف هورمون تیروئید مصنوعی به مقدار زیاد می باشد.
پرکاری تیروئید با مصرف قرص های ضد تیروئید و یدهای رادیواکتیو برای کاهش تولید هورمون تیروئید درمان می شود.
خلاصه: مقدار کم tsh برای بزرگسالان کمتر از ۴٫۰ mIU/L می باشد. این حالت تیروئید فعال را نشان می دهد.

مشکلات tsh

اندازه گیری tsh بهترین روش برای بررسی سلامتی و عملکرد تیروئید می باشد.
این روش از زمان های قدیم روشی مناسب برای تعیین عملکرد تیروئید بوده است.
اما مطالعات نشان می دهد در این اندازه گیری تعداد زیادی از بیماری های تیروئید تشخیص داده نمی شود.
مطالعات نشان می دهد مقدار T3 و tsh به صورت همزمان کاهش می یابد به خصوص در افراد چاق که در حال کاهش وزن می باشند.
در واقع تی سه می تواند کم باشد اما مقدار tsh می تواند به صورت طبیعی باشد.
برخی قرص ها مانند متفورمین باعث کاهش tsh می شوند به خصوص در افراد دیابتی و بیمارانی که مشکل تیروئید دارند.
اگر نتیجه آزمایش مناسب است اما باز هم احساس خوبی ندارید با پزشک خود صحبت کنید.
خلاصه: برخی عوامل استرس زا بر مقدار tsh و هورمون تیروئید تاثیر می گذارند. در واقع tsh به تنهایی بر سلامتی تیروئید تاثیر نمی گذارد.


آزمایش بررسی تیروئید چه زمانی باید انجام شود ؟

آشنایی با هورمون TSH تیروئید

هورمون Tsh و بیماری های تیروئید

اگر آزمایش خون داده اید و نمی دانید عدد هورمون Tsh چیست باید بدانید که این هورمون با عملکرد تیروئید مرتبط است و نباید خیلی بالا و یا خیلی پایین باشد.

tsh چیست؟

tsh هورمونی است که عملکرد تیروئید را کنترل می کند. این هورمون، هورمون تیروئید تحریک کننده است.
در واقع این هورمون توسط غده هیپوفیز در مغز تولید می شود اما تولید هورمون های تریودوتیرونین (T3) و تیروکسین (T4) را در غده تیروئید تحریک می کند.
مقدار و تعادل این هورمون ها بر فرایند فیزیولوژیکی بدن تاثیر می گذارد به خصوص بر سوخت و ساز بدن تاثیر می گذارد.
خلاصه: tsh هورمون هیپوفیز است که از تولید هورمون تیروئید توسط غده تیروئید جلوگیری می کند.

چه چیزی باعث نوسان tsh می شود؟

تولید tsh در ابتدا با هورمونی به نام TRH تحریک می شود.
هنگامی که tsh راه خود را به تیروئید یافت، مقادیر آن توسط مقادیر T3 و T4 در خون تعیین می شود.
هنگامی که T3 و T4 در خون پایین است، بدن tsh بیشتری برای تحریک تیروئید تولید می کند. اما هنگامی که T3 و T4 زیاد است بدن مقدار کمتری تولید می کند.
فاکتورهای زیادی بر مقدار tsh تاثیر می گذارند:

  • تورم غده تیروئید
  • ژنتیک
  • کمبود ید در رژیم غذایی
  • مواد سمی و در معرض مواد رادیواکتیو بودن
  • بارداری
  • داروهای خاص مانند داروهای ضد افسردگی، داروهای کاهش کلسترول، داروهای شیمی درمانی و استروئیدها
  • سرطان تیروئید

خلاصه: مقدار هورمون تیروئید در خون مقدار tsh را تعیین می کند اما فاکتورهای دیگر نیز بر مقدار آن تاثیرگذار هستند.

مقدار نرمال tsh

مقدار نرمال tsh برای بزرگسالان بین ۰٫۴ تا ۴ mIU/L

اما بیشتر سازمان معتقدند مقدار ۲٫۵ یا کمتر نیز مقدار مناسبی است و هر چیزی بین ۲٫۵ تا ۴ mIU/L را خطرناک می دانند.
برای تیروکسین، مقدار tsh مناسب بین ۰٫۵ تا ۲٫۵ mIU/L است.
مقدارهای گفته شده با افزایش سن و یا بارداری تغییر می کنند:
مقدار tsh برای زایمان زودرس (بین هفته بیست و هشتم بارداری تا هفته سی و ششم بارداری)

  • ۰٫۷‑۲۷ mIU/L

مقدار tsh برای کودکان

  • نوزاد تازه به دنیا آمده تا چهار روزه: ۱‑۳۹ mIU/L
  • نوزاد دو هفته تا بیست هفته: ۱٫۷‑۹٫۱ mIU/L
  • نوزاد بیست و یک هفته تا فرد بیست ساله: ۰٫۷‑۶۴ mIU/L

مقدار tsh برای بزرگسالان

  • از بیست و یک سالگی تا پنجاه و چهار سالگی: ۰٫۴‑۴٫۲ mIU/L
  • از پنجاه و پنج سالگی تا هشتاد و هفت سالگی: ۰٫۵‑۸٫۹ mIU/L

مقدار tsh در طول بارداری

  • سه ماهه اول بارداری: ۰٫۳‑۴٫۵ mIU/L
  • سه ماهه دوم بارداری: ۰٫۳‑۴٫۶ mIU/L
  • سه ماهه سوم بارداری: ۰٫۸‑۵٫۲ mIU/L

تغییرات کمی متناسب با آزمایشات انجام شده و روش آزمایشات و روزی که خون گرفته شده، ایجاد می شود.


آزمایش بررسی تیروئید چه زمانی باید انجام شود ؟

شناخت زودرس سرطان دهانه رحم و پروستات

 ❤آمادگی های لازم جهت آزمایش شناخت زودرس سرطان دهانه رحم و پروستات

✔آمادگی های لازم جهت آزمایش شناخت زودرس سرطان دهانه رحم

    نام دیگر آن، آزمایش پاپ اسمیر است . این آزمایش به منظور شناخت زودرس سرطان دهانه رحم انجام می شود و به علاوه در زمان انجام آن می توان به التهاب دهانه رحم و عفونت های آن نیز پی برد .

👍 رعایت چند نکته پیش از انجام این آزمایش ضروری است :

  •       از ۷۲ ساعت قبل از انجام آزمایش از دوش واژینال ( شستشوی داخل واژن با آب یا مواد ضد عفونی کننده ) پرهیز نمائید.
  •       از نمونه برداری در زمان قاعدگی ، خونریزی فعال یا دوره های التهابی اجتناب نمائید.

✌ آزمایش PSA جهت تشخیص پیش رس بزرگی و سرطان پروستات

    انجام این آزمایش از اواسط دهه چهارم زندگی در آقایان توصیه می شود ( به طور منظم و حداقل سالی یک بار ) .

  •       در صورتی که اخیرا” معاینه پروستات شده اید، آزمایش را حداقل یک هفته به تعویق بیندازید .
  •       حداقل ۴۸ ساعت از آخرین انزال (مقاربت یا دفع منی به هر نحو) گذشته باشد .
  •        در صورتی که اخیرا” از پروستات سونوگرافی کرده اید، آن را به مسئول آزمایشگاه ارائه دهید.

آزمایشگاه تشخیص طبی و پاتولوژی سینا
مدیریت : خانم دکتر بهناز دیبایی نیا
دارای بورد تخصصی اناتومیکال و کلینیکال پاتولوژی

برای اطلاع کامل از آدرس و ساعات و روز های کاری به بخش تماس با ما سایت مراجعه کنید.